Bạn có bao giờ thắc mắc tại sao món ăn của mình lại thiếu hương vị đặc trưng mặc dù đã nêm nước mắm? Một trong những lý do chính là việc nêm nước mắm khi món ăn đang ở nhiệt độ sôi. Điều này không chỉ làm mất đi hương thơm mà còn khiến món ăn trở nên kém hấp dẫn.
Hiểu Rõ Về Nước Mắm
Nước mắm là một loại gia vị truyền thống được sản xuất qua quá trình lên men tự nhiên kéo dài từ 12 đến 24 tháng. Trong quá trình này, enzyme protease từ cá sẽ phân giải protein thành các axit amin tự do, trong đó có glutamate, mang lại vị ngọt đặc trưng (umami) cho món ăn. Theo đầu bếp Vũ Nhất Thông, nước mắm không chỉ đơn thuần là một loại gia vị mà còn chứa đựng cả một nghệ thuật nấu nướng.
Hợp Chất Bay Hơi Trong Nước Mắm
Các nghiên cứu khoa học cho thấy nước mắm chứa hàng trăm hợp chất bay hơi, trong đó có các ester mang lại hương trái cây, indole tạo mùi hoa nhài và nhiều hợp chất khác. Những hợp chất này rất dễ bay hơi khi nhiệt độ tăng cao.
Nhiệt Độ Sôi Của Các Hợp Chất
Mỗi hợp chất hóa học sẽ có nhiệt độ sôi khác nhau. Chẳng hạn, các ester bắt đầu bay hơi ở khoảng 60-75 độ C, trong khi indole sẽ bay hơi ở 80 độ C. Do nước sôi ở 100 độ C, việc nêm nước mắm vào lúc này sẽ làm cho hương thơm bị mất hoàn toàn.
Ảnh Hưởng Khi Nêm Nước Mắm Đang Sôi
Khi bạn cho nước mắm vào nồi đang sôi, nhiệt độ cao sẽ làm tăng tốc độ bay hơi của các hợp chất thơm. Kết quả là hương vị của nước mắm sẽ không còn lưu giữ lại trong món ăn, chỉ còn lại vị mặn và ngọt từ các axit amin bền với nhiệt.

Cách Sử Dụng Nước Mắm Đúng Cách
Để bảo toàn hương vị của món ăn, người nấu cần lưu ý đến nhiệt độ khi sử dụng nước mắm theo từng phương thức chế biến.
Với Canh, Súp, Phở
Khi nấu các món này, bạn nên sử dụng muối hoặc nước mắm thường trong quá trình nấu. Nước mắm cốt chỉ nên được thêm vào khi món ăn đã được nấu chín và nhiệt độ đã hạ xuống dưới 80 độ C. Điều này giúp giữ lại hương vị mà không làm mất đi các hợp chất bay hơi.
Với Món Xào
Nhiệt độ của chảo xào thường rất cao, khoảng 200-250 độ C. Vì vậy, bạn cần giảm lửa trước khi nêm nước mắm. Một mẹo hay là rưới nước mắm dọc theo thành chảo để gia vị hòa quyện từ từ vào món ăn.
Với Món Kho
Các món kho thường được nấu ở nhiệt độ 85-90 độ C trong một khoảng thời gian dài. Bạn nên chia nước mắm thành hai phần: một phần để ướp thực phẩm trước khi kho và phần còn lại để rưới lên khi vừa tắt bếp.
Với Nước Chấm
Khi làm nước chấm, bạn nên sử dụng nước mắm ở nhiệt độ phòng kết hợp với chanh, tỏi, ớt, đường để giữ lại hương vị tốt nhất.
